Η ασπαρτάμη είναι ένα από τα πιο δημοφιλή τεχνητά γλυκαντικά στον κόσμο και χρησιμοποιείται ευρέως σε αναψυκτικά χωρίς ζάχαρη, γλυκίσματα και προϊόντα διατροφής για άτομα με διαβήτη. Η συζήτηση γύρω από την ασφάλειά της, ωστόσο, συνεχίζεται για δεκαετίες, με ιδιαίτερη έμφαση στην πιθανή σχέση της με τον καρκίνο.
Η ασπαρτάμη αποτελείται από τρία βασικά συστατικά: ασπαρτικό οξύ, φαινυλαλανίνη και μεθανόλη. Όταν καταναλώνεται, το σώμα τη διασπά σε αυτά τα συστατικά, τα οποία βρίσκονται φυσιολογικά σε πολλές τροφές. Η Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA) και ο Αμερικανικός Οργανισμός Τροφίμων και Φαρμάκων (FDA) έχουν επανειλημμένα αξιολογήσει την ασπαρτάμη και τη θεωρούν ασφαλή για κανονική κατανάλωση από τον γενικό πληθυσμό, εκτός από άτομα με τη σπάνια γενετική πάθηση φαινυλκετονουρία (PKU), οι οποίοι δεν μπορούν να μεταβολίσουν τη φαινυλαλανίνη.
Ορισμένες παλαιότερες μελέτες σε ζώα είχαν δείξει αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης όγκων με υπερβολική κατανάλωση ασπαρτάμης, γεγονός που προκάλεσε ανησυχία για πιθανή καρκινογόνο δράση και στους ανθρώπους. Ωστόσο, οι εκτενείς επιδημιολογικές μελέτες σε ανθρώπους δεν έχουν καταφέρει να αποδείξουν σαφή σύνδεση μεταξύ της κανονικής κατανάλωσης ασπαρτάμης και εμφάνισης καρκίνου. Οι ειδικοί υποστηρίζουν ότι οι ποσότητες που καταναλώνουν οι περισσότεροι άνθρωποι καθημερινά είναι πολύ χαμηλότερες από τα επίπεδα που χρησιμοποιούνται στις πειραματικές μελέτες σε ζώα.
Παρά τη γενική αποδοχή της ασφάλειας, συνιστάται μέτρια κατανάλωση, όπως και με οποιοδήποτε άλλο πρόσθετο τροφίμων. Η υπερβολική χρήση μπορεί να προκαλέσει ήπια παρενέργειες όπως πονοκεφάλους, ζάλη ή γαστρεντερικές ενοχλήσεις σε ευαίσθητα άτομα.
Συμπερασματικά, η ασπαρτάμη θεωρείται ασφαλής για την πλειονότητα του πληθυσμού και δεν υπάρχουν ισχυρές αποδείξεις ότι είναι καρκινογόνος στις συνήθεις δόσεις. Ωστόσο, η μέτρια χρήση και η ενημέρωση για τα προϊόντα που την περιέχουν παραμένουν σημαντικά στοιχεία για μια ισορροπημένη και υγιεινή διατροφή.
