Το να περάσουν αρκετές ώρες χωρίς φαγητό είναι κάτι που συμβαίνει συχνά στην καθημερινότητα, είτε λόγω ενός φορτωμένου προγράμματος είτε επειδή παραλείπουμε κάποιο γεύμα. Όταν όμως ο οργανισμός δεν λαμβάνει τροφή για μεγάλο χρονικό διάστημα, αρχίζει σταδιακά να χρησιμοποιεί διαφορετικές πηγές ενέργειας, προκειμένου να διατηρήσει τις βασικές του λειτουργίες.
Αμέσως μετά από ένα γεύμα, το σώμα χρησιμοποιεί μέρος της ενέργειας που προέρχεται από την τροφή. Καθώς περνούν οι ώρες και τα επίπεδα της γλυκόζης στο αίμα μεταβάλλονται, ο οργανισμός στρέφεται στα ενεργειακά αποθέματα που έχει ήδη αποθηκεύσει. Ένα σημαντικό μέρος αυτών βρίσκεται με τη μορφή γλυκογόνου, κυρίως στο ήπαρ, το οποίο μπορεί να διασπαστεί ώστε να συμβάλει στη διατήρηση της απαραίτητης ενέργειας.
Κατά τη διάρκεια αυτής της διαδικασίας, είναι φυσιολογικό να εμφανιστεί το αίσθημα της πείνας. Το στομάχι μπορεί να «γουργουρίζει», ενώ ορισμένοι άνθρωποι αισθάνονται μειωμένη συγκέντρωση, εκνευρισμό ή κόπωση. Η ένταση αυτών των συμπτωμάτων διαφέρει σημαντικά από άνθρωπο σε άνθρωπο και επηρεάζεται από παράγοντες όπως το προηγούμενο γεύμα, η σωματική δραστηριότητα και οι καθημερινές συνήθειες.
Αν η περίοδος χωρίς φαγητό συνεχιστεί, ο οργανισμός μπορεί να αρχίσει να χρησιμοποιεί σε μεγαλύτερο βαθμό και άλλες πηγές ενέργειας, όπως το αποθηκευμένο λίπος. Πρόκειται για μέρος της φυσιολογικής προσαρμογής του σώματος, το οποίο διαθέτει μηχανισμούς ώστε να αντιμετωπίζει προσωρινά τις περιόδους μειωμένης πρόσληψης τροφής.
Η παράλειψη γευμάτων μπορεί επίσης να επηρεάσει τη διάθεση και την απόδοσή μας. Για κάποιους, η πείνα συνδέεται με πονοκέφαλο, αδυναμία ή δυσκολία στη συγκέντρωση, ενώ άλλοι μπορεί να μην αισθάνονται έντονα συμπτώματα. Όταν τελικά φάμε, υπάρχει επίσης η πιθανότητα να καταναλώσουμε μεγαλύτερη ποσότητα ή να επιλέξουμε τροφές που προσφέρουν γρήγορα ενέργεια.
Φυσικά, οι ανάγκες δεν είναι ίδιες για όλους. Η ηλικία, η κατάσταση της υγείας, η φυσική δραστηριότητα και άλλοι παράγοντες επηρεάζουν τον τρόπο με τον οποίο ανταποκρίνεται κάθε οργανισμός στην έλλειψη τροφής. Για αυτό, η συστηματική και παρατεταμένη αποχή από το φαγητό δεν είναι κατάλληλη για όλους.
Τελικά, όταν μένουμε πολλές ώρες χωρίς να φάμε, το σώμα δεν «σταματά» να λειτουργεί. Αντίθετα, προσαρμόζεται, αξιοποιώντας σταδιακά τα ενεργειακά του αποθέματα, μέχρι να λάβει ξανά την ενέργεια και τα θρεπτικά συστατικά που χρειάζεται.
