Το κόψιμο ενός κρεμμυδιού μπορεί μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα να κάνει τα μάτια να δακρύσουν. Δεν πρόκειται για συναισθηματικό κλάμα, αλλά για μια προστατευτική αντίδραση του οργανισμού.
Όταν το κρεμμύδι παραμένει άθικτο, οι ουσίες που περιέχει βρίσκονται σε διαφορετικά διαμερίσματα των κυττάρων του. Όταν όμως το κόβουμε, τα κύτταρα καταστρέφονται και διάφορα ένζυμα και ενώσεις έρχονται σε επαφή.
Αυτό οδηγεί στη δημιουργία μιας πτητικής ουσίας, η οποία μεταφέρεται στον αέρα και φτάνει εύκολα στα μάτια.
Εκεί ενεργοποιούνται νευρικές απολήξεις στην επιφάνεια του ματιού, οι οποίες αντιλαμβάνονται την ερεθιστική ουσία. Το νευρικό σύστημα δίνει τότε εντολή στους δακρυϊκούς αδένες να παράγουν περισσότερα δάκρυα.
Ο σκοπός των δακρύων είναι προστατευτικός. Η αυξημένη παραγωγή τους βοηθά να απομακρυνθεί ή να αραιωθεί η ερεθιστική ουσία από την επιφάνεια του ματιού.
Τα βασικά δάκρυα, άλλωστε, υπάρχουν συνεχώς στα μάτια μας, ακόμη κι όταν δεν το αντιλαμβανόμαστε. Δημιουργούν ένα λεπτό προστατευτικό φιλμ που βοηθά να διατηρείται η επιφάνεια του ματιού υγρή και καθαρή.
Υπάρχουν διάφορα μικρά τεχνάσματα που μπορούν να μειώσουν την ενόχληση κατά το κόψιμο του κρεμμυδιού. Η χρήση ενός πολύ κοφτερού μαχαιριού μπορεί να περιορίσει την καταστροφή των κυττάρων, ενώ το κόψιμο σε καλά αεριζόμενο χώρο μπορεί να μειώσει την ποσότητα της ερεθιστικής ουσίας που φτάνει στα μάτια.
Το φαινόμενο δείχνει κάτι ιδιαίτερα ενδιαφέρον για το ανθρώπινο σώμα: ακόμη και μια τόσο μικρή ενόχληση μπορεί να ενεργοποιήσει έναν αυτοματοποιημένο μηχανισμό άμυνας μέσα σε ελάχιστο χρόνο.
