Η Ελλάδα καταγράφει τα τελευταία χρόνια την υψηλότερη κατανάλωση αντιβιοτικών στην Ευρωπαϊκή Ένωση, σύμφωνα με στοιχεία του Ευρωπαϊκού Κέντρου Πρόληψης και Ελέγχου Νόσων (ECDC). Η αυξημένη χρήση αυτών των φαρμάκων, συχνά χωρίς ιατρική συνταγή ή σε περιπτώσεις που δεν είναι απαραίτητα, δημιουργεί σοβαρά προβλήματα για τη δημόσια υγεία, κυρίως λόγω της ανάπτυξης ανθεκτικών βακτηρίων.
Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η υπερβολική ή ακατάλληλη χρήση αντιβιοτικών αυξάνει τον κίνδυνο αντιμικροβιακής αντοχής, γεγονός που καθιστά δύσκολη τη θεραπεία ακόμη και κοινών λοιμώξεων. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) χαρακτηρίζει την αντοχή στα αντιβιοτικά ως μία από τις μεγαλύτερες απειλές για την υγεία του πληθυσμού παγκοσμίως, με εκατομμύρια θανάτους να συνδέονται ετησίως με βακτηριακές λοιμώξεις που δεν ανταποκρίνονται στη θεραπεία.
Στην Ελλάδα, η τάση υπερκατανάλωσης αντιβιοτικών σχετίζεται με πολλούς παράγοντες. Η ευκολία πρόσβασης σε φαρμακεία χωρίς συνταγή, η πίεση των ασθενών για άμεση θεραπεία, αλλά και η έλλειψη ενημέρωσης σχετικά με τους κινδύνους της αλόγιστης χρήσης οδηγούν σε υπερβολική λήψη αντιβιοτικών. Επιπλέον, σε ορισμένες περιοχές παρατηρείται ότι οι γιατροί συνταγογραφούν αντιβιοτικά προληπτικά, ακόμη και σε ιογενείς λοιμώξεις όπου δεν έχουν καμία δράση.
Οι συνέπειες της κατάχρησης είναι πολλαπλές. Εκτός από την ανάπτυξη ανθεκτικών μικροοργανισμών, η υπερβολική χρήση αντιβιοτικών μπορεί να προκαλέσει διαταραχές της φυσιολογικής μικροχλωρίδας του εντέρου, αλλεργικές αντιδράσεις και επιδείνωση άλλων προβλημάτων υγείας.
Η αντιμετώπιση του φαινομένου απαιτεί συντονισμένες ενέργειες: εκπαίδευση των πολιτών για τη σωστή χρήση των αντιβιοτικών, αυστηρή ρύθμιση της πώλησής τους και ενίσχυση των κατευθυντήριων οδηγιών προς τους γιατρούς. Η υπεύθυνη χρήση των αντιβιοτικών είναι κρίσιμη για την προστασία της δημόσιας υγείας και για την αποφυγή μιας μελλοντικής κρίσης ανθεκτικών λοιμώξεων στην Ελλάδα και στην Ευρώπη.
Η Ελλάδα, λοιπόν, βρίσκεται στην κορυφή της λίστας της Ε.Ε., αλλά η ευαισθητοποίηση και η υπεύθυνη δράση μπορούν να περιορίσουν αυτήν την ανησυχητική τάση.
