Η ενέργεια που αισθανόμαστε μέσα στην ημέρα δεν εξαρτάται μόνο από το πόσο κοιμηθήκαμε ή από το τι φάγαμε. Ο οργανισμός λειτουργεί σύμφωνα με ένα πολύπλοκο σύστημα βιολογικών ρυθμών, στο οποίο συμμετέχουν και οι ορμόνες. Οι χημικοί αυτοί αγγελιοφόροι επηρεάζουν τον ύπνο, την εγρήγορση, τον μεταβολισμό, την όρεξη και τον τρόπο με τον οποίο το σώμα ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις της ημέρας.
Κεντρικό ρόλο έχει η κορτιζόλη, μία ορμόνη που συνδέεται με την απόκριση του οργανισμού στο στρες και ακολουθεί έναν ημερήσιο ρυθμό. Υπό φυσιολογικές συνθήκες, τα επίπεδά της είναι υψηλότερα τις πρωινές ώρες και σταδιακά μειώνονται κατά τη διάρκεια της ημέρας. Η διακύμανση αυτή βοηθά τον οργανισμό να περάσει από την κατάσταση του ύπνου στην εγρήγορση.
Εξίσου σημαντική είναι η μελατονίνη, η οποία σχετίζεται με τον κύκλο ύπνου-εγρήγορσης. Η παραγωγή της αυξάνεται κυρίως όταν σκοτεινιάζει, βοηθώντας το σώμα να προετοιμαστεί για ύπνο. Το πρωί, καθώς αυξάνεται η έκθεση στο φως, η παραγωγή της περιορίζεται. Έτσι, το εσωτερικό μας «ρολόι» συμβάλλει στη ρύθμιση της αίσθησης υπνηλίας και εγρήγορσης.
Η ινσουλίνη επηρεάζει επίσης την ενεργειακή μας κατάσταση, καθώς βοηθά τα κύτταρα να χρησιμοποιούν τη γλυκόζη από το αίμα. Μετά την κατανάλωση ενός γεύματος, η έκκριση ινσουλίνης αυξάνεται ώστε να διευκολυνθεί η αξιοποίηση και η αποθήκευση της διαθέσιμης ενέργειας.
Παράλληλα, ορμόνες όπως η γκρελίνη και η λεπτίνη συμμετέχουν στη ρύθμιση της πείνας και του κορεσμού. Η ισορροπία τους μπορεί να επηρεάσει το πότε αισθανόμαστε ότι χρειαζόμαστε φαγητό και, έμμεσα, τη διαθεσιμότητα ενέργειας μέσα στην ημέρα.
Οι ορμονικοί ρυθμοί επηρεάζονται από τον ύπνο, το φως, τη διατροφή, τη σωματική δραστηριότητα και το στρες. Για αυτό, ένα ασταθές πρόγραμμα ύπνου ή η παρατεταμένη έλλειψη ξεκούρασης μπορεί να επηρεάσει τον τρόπο με τον οποίο αισθανόμαστε ενέργεια και κόπωση.
Η καθημερινή μας ενέργεια, επομένως, είναι αποτέλεσμα μιας συνεχούς συνεργασίας ανάμεσα στον εγκέφαλο, τις ορμόνες και τα υπόλοιπα συστήματα του οργανισμού. Η σταθερή ώρα ύπνου, η έκθεση σε φυσικό φως κατά τη διάρκεια της ημέρας, η ισορροπημένη διατροφή και η τακτική κίνηση μπορούν να βοηθήσουν στη διατήρηση ενός πιο σταθερού βιολογικού ρυθμού.
