Παρότι οι δύο όροι μοιάζουν, τα πρεβιοτικά και τα προβιοτικά δεν είναι το ίδιο πράγμα. Και τα δύο σχετίζονται με το μικροβίωμα του εντέρου, δηλαδή την κοινότητα μικροοργανισμών που ζουν στο πεπτικό σύστημα, αλλά επιτελούν διαφορετικούς ρόλους.
Τα προβιοτικά είναι ζωντανοί μικροοργανισμοί οι οποίοι, όταν χορηγούνται σε επαρκείς ποσότητες, μπορούν να προσφέρουν συγκεκριμένο όφελος στην υγεία. Ορισμένα στελέχη βακτηρίων και ζυμών έχουν μελετηθεί για την επίδρασή τους σε συγκεκριμένες καταστάσεις, όπως ορισμένες μορφές διάρροιας. Ωστόσο, τα αποτελέσματα δεν είναι ίδια για όλα τα προβιοτικά. Η δράση εξαρτάται από το είδος, το στέλεχος, τη δόση και το πρόβλημα που επιχειρείται να αντιμετωπιστεί.
Προβιοτικούς μικροοργανισμούς μπορούμε να βρούμε σε ορισμένα γιαούρτια και σε άλλα τρόφιμα που έχουν υποστεί ζύμωση. Δεν περιέχουν, όμως, όλα τα προϊόντα τις ίδιες καλλιέργειες ή τις ίδιες ποσότητες ζωντανών μικροοργανισμών. Επομένως, η ένδειξη «ζυμωμένο» δεν σημαίνει αυτομάτως ότι ένα τρόφιμο έχει αποδεδειγμένο προβιοτικό όφελος για κάθε άνθρωπο.
Τα πρεβιοτικά, από την άλλη πλευρά, είναι ουσίες που χρησιμοποιούνται επιλεκτικά από μικροοργανισμούς του οργανισμού και μπορούν να προσφέρουν όφελος στην υγεία. Πολλά από αυτά είναι είδη φυτικών ινών που δεν διασπώνται πλήρως στο λεπτό έντερο. Φτάνουν στο παχύ έντερο, όπου μπορούν να αξιοποιηθούν από ορισμένα βακτήρια.
Τροφές όπως τα κρεμμύδια, το σκόρδο, τα όσπρια, η βρώμη, οι μπανάνες και ορισμένα λαχανικά παρέχουν φυτικές ίνες που υποστηρίζουν τη λειτουργία του εντέρου. Η ποικιλία φυτικών τροφών είναι συχνά πιο χρήσιμη από την προσπάθεια να εντοπίσουμε ένα μοναδικό «ιδανικό» τρόφιμο.
Τα συμπληρώματα προβιοτικών δεν είναι απαραίτητα για όλους και δεν αντικαθιστούν μια ισορροπημένη διατροφή. Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να προκαλέσουν φούσκωμα ή άλλες ενοχλήσεις, ενώ άτομα με σοβαρή ανοσοκαταστολή χρειάζονται ιατρική καθοδήγηση πριν από τη χρήση τους.
Η υγεία του εντέρου δεν εξαρτάται από ένα προϊόν, αλλά από πολλούς παράγοντες, όπως η διατροφή, η σωματική δραστηριότητα, ο ύπνος και η χρήση φαρμάκων. Η κατανάλωση ποικίλων φυτικών τροφών αποτελεί μια πρακτική αφετηρία για την υποστήριξη του μικροβιώματος.
